Volgende week verschijnt de eerste Stripgids van 2012. De 28ste Stripgids mag pronken met een cover van de Vlaamse illustrator Sam Vanallemeersch en biedt weer een brede waaier aan van interviews, artikels en vaste rubrieken.

Zo kreeg de Nederlandse striptekenaar/illustrator Joost Swarte een Stripgids-redacteur over de vloer, vertelt Judith Vanistendael u alles over haar nieuwe graphic novel ‘Toen David zijn stem verloor’, is het lachen geblazen met ‘Dirkjan’-tekenaar Mark Retera en werd ook Kevin O’Neill, bekend van o.a. ‘The league of the extraordinary gentlemen’, aan de tand gevoeld. U krijgt ook een portret van GoT – alias Gommaar Timmermans – aangeboden en daar bovenop een muzikale jazz-portfolio van Philip Paquet. Een nieuwe rubriek ziet ook het licht in deze gloednieuwe Stripgids. De rubriek kreeg de naam ‘De tekentafel’ mee en de Vlaamse stripauteur Conz is de eerste die aan de tafel wordt uitgenodigd. Verder ook een essay over stripheld Nero en meer uitleg over het verboden stripmeesterwerk ‘Gringos Locos’ én de komende tekenfilmserie ‘Kinky & Cosy’ van Nix. Uiteraard ontbreken ook de vaste rubrieken niet in deze Stripgids.

Het 28ste nummer van Stripgids landt volgende week in de openbare bibliotheken van de provincie Antwerpen, en later ook in de stripspeciaalzaken in Vlaanderen.

De Nederlander Joost Swarte is stripmaker, illustrator, scenograaf en de bedenker van de term Klare Lijn.  Hij ontwierp al postzegels, posters, cd-hoezen en verzorgde de covers voor o.a. Humo, Vrij Nederland en The New Yorker. De Haarlemse Toneelschuur is gebouwd naar een ontwerp van de Nederlander. Uitgeverij Oog & Blik brengt nu met ‘Bijna compleet’ alle strips van de hand van Swarte in één verzameling.

Joost Swarte debuteerde in undergroundbladen Modern Papier, Aloha en Tante Leny Presenteert. Vanaf 1974 publiceerde hij zijn stripverhalen in het Franse blad Charlie. In 1981 kwam zijn bundel L’Art Moderne in Frankrijk uit, die op het festival van Angoulême direct werd beschouwd als de belangrijkste uitgave van dat jaar. In ‘Bijna compleet’ zijn de verhalen uit deze bundel integraal opgenomen, evenals de strips die hij tekende voor onder andere A Suivre en het legendarische Amerikaanse tijdschrift Raw.  

‘Bijna compleet’ verschijnt deze week en kost 24,90  euro.

Het sneeuwoffensief, dat de afgelopen weken heel Europa op een wit tapijt trakteerde, inspireerde de Brusselse galerie Champaka tot het samenstellen van de expo Wintertime, dat aantoont dat winterse beelden een grote inspiratiebron zijn voor heel wat striptekenaars.

De gezelligheid van de kerstperiode, winterse landschappen of een knetterend haardvuur dat de snijdende koude succesvol bestrijdt, de winterperiode blijkt een thema te zijn waarin heel wat striptekenaars de kans zien om hun kunde te tonen. Ook stripweekbladen, zoals Kuifje en Robbedoes, grepen de winterperiode aan om hun lezers te bestoken met speciale eindejaarsnummers waarin het wit overheerst. Galerij Champaka heeft dit onsterfelijk thema nu ook aangegrepen. De tentoonstelling Wintertime toont werk van Ted Benoît, Philippe Berthet, Christian Cailleaux, Serge Clerc, Stéphane Colman, Dominique Corbasson, Cosey, Ever Meulen, Floc’h, Dominique Goblet, Götting, Marc Hardy, Hausman, Miles Hyman, Antonio Lapone, Emmanuel Lepage, Marvano, Frank Pé, Claude Renard, Joost Swarte en Peter Van Dongen, die een deel van hun ideale ’Wintertime’ onthullen.

De tentoonstelling is nog tot en met 16 januari 2011 te bezichtigen. Meer info vindt u hier.    

Minstens drie Spaanse uitgevers willen een vertaling publiceren van ‘Het Dwaallicht’, de stripversie van de roman van Willem Elsschot gemaakt door de deeltijds in Turnhout wonende Nederlandse tekenaar Dick Matena. Dat zegt de Nederlandse stripintendant Gert Jan Pos vandaag in NRC Handelsblad. Dit weekend is Nederland gastland op FICOMIC in Barcelona, na Angoulême het grootste stripfestival van Europa.

Eén van de blikvangers is de expositie van alle originele tekenplaten van ‘Het dwaallicht’, een tentoonstelling van Vlaams-Nederlands huis deBuren in Brussel. Alledrie de uitgevers waren volgens NRC  zeer onder de indruk van de bewerking van Matena, en willen een vertaling op de markt brengen. Ook voor het werk van Peter Pontiac is interesse bij de uitgevers. Een 50-tal Nederlandse tekenaars is in Barcelona aanwezig, blikvanger bij het grote publiek is Joost Swarte, die een dubbelexpositie krijgt samen met zijn Spaanse vriend en evenknie Javier Mariscal.

Morgen start het internationaal bekende stripfestival FICOMIC in Barcelona. Dit jaar is Nederland eregast van het op twee na grootste stripfestival en dat zullen de Spaanse stripliefhebbers geweten hebben.

Zo focust de expo ‘Yo/Ik’ zich op de autobiografische strip. Vier Nederlandse tekenaars - in casu Gerard Leever, Peter Pontiac, Floor De Goede en Barbara Stok – worden gekoppeld aan vier Spaanse tekenaars. En ook al zijn de koppels uitgekozen naar verwantschap, toch zijn er ook grote stilistische verschillen op te merken. Ideaal om te laten zien hoe gedifferentieerd de strip kan zijn en hoe acht schijnbaar met elkaar te vergelijken tekenaars toch ieder op zichzelf staande beeldtalen gebruiken.  Bedoeling is dat dit concept in de toekomst wordt verdergezet en uiteindelijk tot een internationale bundeling leidt.

Op de 28ste editie van het Spaanse stripfestival is ook een presentatie te zien van Nederlandse striptekenaars en studenten van de stripopleidingen van Nederlandse kunstacademies. Onder de titel ‘Alternatieven van papier’ exposeert Joost Swarte samen met de Spaanse striptekenaar Javier Mariscal en in de galerieën is werk van Lamelos, Typex, René Windig, Ytje Veenstra, Farida Laan, Handiedan en Femke van Heerikhuizen en Jean-Marc van Tol te zien. Ook het Vlaams-Nederlands Huis deBuren draagt zijn steentje bij voor de Nederlandse aanwezigheid in Spanje. Zo leent de organisatie de expo het literaire stripverhaal van Willem Elsschot, getekend door Dick Matena, ‘Het Dwaallicht’ uit voor het Spaanse stripfestival. Het gehele verhaal – 150 tekeningen – wordt tentoongesteld. De Nederlandse aanwezigheid op FICOMIC wordt verzorgd door het Fonds van Beeldende Kunsten, Vormgeving en Bouwkunst.

De Nederlandse uitgeverij Oog & Blik wordt onderdeel van De Bezige Bij, zo bericht Boekblad. De stripuitgeverij werkte al sinds begin 2009 nauw samen met De Bezige Bij.

Na bijna anderhalf jaar wordt Oog & Blik nu een zelfstandige imprint van De Bezige Bij.  Oog & Blik werd opgericht in 1985 door Hansje Joustra en Joost Swarte. De Amsterdamse uitgeverij legde zich vooral toe op het uitbrengen van graphic novels. Zo verschenen er boeken van grootheden als Art Spiegelman, Robert Crumb en Chris Ware bij de uitgeverij. Joustra komt in loondienst bij De Bezige Bij. Mede-oprichter Swarte kiest niet mee te verhuizen maar zal wel een adviserende functie blijven vervullen. Begin april worden de contracten getekend.

Joost Swarte ontwierp o.a. de cover van The New Yorker

Het Hergé-museum zet in mei de Nederlandse stripmaker en illustrator Joost Swarte in de schijnwerpers met een expo.

De tijdelijke tentoonstelling gewijd aan Hergé en Tchang eindigt op 26 april. Dan wordt alles in het werk gesteld om de expo die rond Joost Swarte, ook de scenograaf van het Hergé-museum, klaar te stomen. Swarte is de man die de term ‘klare lijn’ heeft bedacht. Hij ontwierp al postzegels, posters, cd-hoezen en verzorgde de covers voor o.a. Humo, Vrij Nederland en The New Yorker. De Haarlemse Toneelschuur is gebouwd naar een ontwerp van de Nederlander. De tentoonstelling over Joost Swarte loopt eind oktober af en zal dan vervangen worden door een expo waarin de trein centraal gesteld wordt.
Ook de vaste tentoonstelling van het Hergé-museum, die al sinds de opening van het Hergé-museum te bekijken is, zal een make over krijgen om te voorkomen dat de tekeningen overbelicht zouden worden. Op 22 mei 2010 zal het museum met de nodige pracht en praal zijn eerste verjaardag vieren en meteen ook de geboorte van Hergé (22 mei 1907) herdenken.   

Ook Floor De Goede, beter bekend als Flo, is aanwezig in Barcelona

Nederland is van 6 tot en met 9 mei 2010 eregast op het stripfestival FICOMIC in Barcelona. Het Spaanse stripfestival is het op twee-na-grootste van Europa. Dat heeft het Nederlandse Fonds voor beeldende kunsten, vormgeving en bouwkunst (BKVB) bekendgemaakt.

Tijdens het gerenommeerde festival krijgen striptekenaars Floor de Goede, Barbara Stok, Gerard Leever, Joost Swarte en Peter Pontiac speciale aandacht. Op de stand van de Nederlanders staat het thema ‘autobiografie’ centraal. Ook de tijdelijke stripkunstmarkt kleurt oranje en tegelijkertijd zullen in de binnenstad van Barcelona o.a. het stripcollectief Lamelos en de tekenaar Typex exposeren in kleine galeries. Verder is er ook aandacht voor het werk van Nederlandse en Spaanse kunstacademies. Vanaf half april kan je de tentoonstelling ‘Alternatieven van papier’ van Joost Swarte in samenwerking met Javier Mariscal bekijken in het kunstcentrum FAD. Op 23 april, de Catalaanse feestdag, worden in de grootste boekhandel van Barcelona tienduizend exemplaren van een selectie van Nederlandse ‘gags’ – waaronder ‘Dirk Jan’ en ‘Sigmund’ – verspreid om Nederlandse strips meer bekendheid te geven in de stad.

Het ‘popmuziek-ontmoet-strips’-project ‘Strips in Stereo’ krijgt bijna vijf jaar na de oorspronkelijke Nederlandse versie ook een Vlaamse versie. Dat hebben verschillende betrokkenen tegenover de redactie van Stripgids en deze site bevestigd. Het project moet in het voorjaar worden afgerond, en wordt als alles goed gaat gelanceerd met een concert waarbij tekenaars en muzikanten het podium zullen delen.

‘Strips in stereo’ was een project van Jean-Marc van Tol (‘Fokke en Sukke’) en Gerrit de Jager (‘De familie Doorzon’), waarbij 14 tekenaars een stripversie maakten van hun favoriete Nederlandstalige song. Die stripversies werden verzameld in een boek, dat vergezeld ging van een cd met de betreffende liedjes. Deelnemende tekenaars waren Gerrit de Jager, Jean-Marc Van Tol, Typex, Barbara Stok, Dick Matena, Peter Pontiac, Hanco Kolk, Erik Kriek, Henk Kuijpers, The Tjong-Khing, Mark Retera, Joost Swarte, Maaike Hartjes en Hein de Kort. Het boek werd gelanceerd met een concert in Paradiso in Amsterdam, waar de betreffende artiesten de uitgekozen nummers brachten.

“In 1976 werd ik benaderd door een stichting die in het centrum van Rotterdam een grote tentoonstelling aan Kuifje zou wijden”, aldus Swarte. “Of ik wilde meewerken. Binnen de groep zou ik me bezighouden met wat er te zien zou zijn, en met twee échte Kuifje-kenners, Har Brok en Ernst Pommerel, boog ik me ook over de catalogus. Ik stelde voor om niet één catalogus te maken, maar vier kleine boekjes. Alsof je een serie stripboeken maakt. De meeste tekenaars uit die tijd dachten en werkten toch in series. Het idee was om in plaats van vier hoofdstukken vier boekjes te maken, met een echte titel en een eigen cover. Toen dat idee werd aanvaard, moesten er uiteraard ook titels komen voor die boekjes. Eén van die boekjes ging over de tekenaars waardoor Hergé zich geïnspireerd voelde, én de tekenaars die voor hun tekeningen op hun beurt inspiratie hadden geput uit zijn werk. Voor dat deeltje bedacht ik de titel ‘De Klare Lijn’. En zo is die term op tekenaars blijven hangen die in een vergelijkbare stijl tekenen. Al zijn er in de loop der tijd wel wat extra betekenissen aan de term toegekend. Er hoorde plots ook een retrosfeer bij, en een bepaald soort verhaallijnen. Ik zie het zelf vooral als een stijl van tekenen waarvan Hergé het ultieme voorbeeld is.

Toch beseft Swarte meer dan wie ook dat elke grafische techniek aparte mogelijkheden biedt. “Er zijn technieken met veel arceringen en gebruik van grijswaarden, waarbij de sfeer en de lichtval een veel belangrijkere rol spelen. Bij de Klare Lijn worden voorwerpen die zich ver weg of net dichtbij staan, allemaal met min of meer dezelfde lijndikte getekend. Dat betekent dat je niet alleen relaties kan leggen tussen personages en voorwerpen die zich op hetzelfde plan bevinden, maar dat je makkelijk iets wat in de verte zit naar voor kan halen. Die relatie in de diepte is een heel sterk punt van de Klare Lijn. Een rinkelende telefoon op het achterplan kan toch erg belangrijk zijn voor het verhaalverloop. En je kan dat vrij eenvoudig in je tekening duidelijk maken. In schilderijen kan dat ook. Ik denk bijvoorbeeld aan een schilderij van Rembrandt in het Amsterdamse Rijksmuseum. In de achtergrond zie je Jezus door soldaten uit de hof van Olijven gevoerd wordt, terwijl andere soldaten – helemaal op het voorplan – Petrus ondervragen of hij die man ginds, Jezus dus, kent. En dat is zo geschilderd dat het perspectief in de diepte heel prominent in de afbeelding zit. De Jezus in de achtergrond, wordt pal naast het hoofd van Petrus geschilderd, en door lichtinval geaccentueerd, zodat je als het ware afgebeeld ziet wat zich op dat moment in het hoofd van Petrus afspeelt. Een introductie tot zijn schuldgevoel, zeg maar. Ik vind het prachtig hoe je op die manier de diepte kan gebruiken, in een schilderij én in een Klare Lijnstrip.”

Het volledige interview met Joost Swarte vindt u in de Knack Special over Hergé, die naast bijdragen van Merho, Hec Leemans, Jan Smet, Leen Huet en Marvano, ook onder meer interviews bevat met Philippe Goddin, Johan en Stefan De Moor, Michael Farr, Guillaume Van der Stichelen en tal van anderen.