Strip Turnhout


Odon, oorlogsdagboek van een IJzerfrontsoldaat (Ivan Adriaenssens met nawoord Piet Chielens)

De oorspronkelijke bedoeling van Ivan Adriaenssens, één van de auteurs van de stopgezette jeugdstrip ‘Orphanimo!!’, was een verstripping van het integrale oorlogsdagboek van Odon van Pevenaege. Geen enkele uitgever bleek echter te willen investeren in de strip, die uiteindelijk een 130 bladzijden zou tellen. Als alternatief brengt uitgeverij Lannoo nu het originele dagboek van de eerste wereldoorlogsoldaat uit gelardeerd met foto’s uit het archief van het In Flanders Fields Museum in Ieper, en tekeningen die Adriaenssens al had klaargestoomd voor zijn strip. ‘Odon, oorlogsdagboek van een IJzerfrontsoldaat’ is uiteindelijk een heel toegankelijk boek geworden waarin we unieke getuigen worden van wat een soldaat uit WOI allemaal moest doormaken. De IJzerfrontsoldaat was aanwezig bij historische oorlogsmomenten als de val van Antwerpen, de eerste slag bij de IJzer en de eerste gasaanval in de geschiedenis. De dagdagelijkse gruwel waarmee Odon werd geconfronteerd – de dood van een kameraad, een soldatenslachting door mitrailleurs – maakt dat de lezer zich bij wijle ongemakkelijk voelt. Spijtig dat de strip er nooit is gekomen, al maakt dit boek veel goed. (KM)

Ivan Adriaenssens (nawoord Piet Chielens)
‘Odon, oorlogsdagboek van een IJzerfrontsoldaat’, Lannoo, 144 blz., €19,95.
***
 

15 July 2010, 19:39 kurt

Rani 1: bastaard (Van Hamme, Alcante & Valles)

Het maken van een goede historische strip is geen makkelijke oefening. De makers van deze strip bewezen in het verleden al (samen of los van mekaar) dat ze in ieder geval  weten hoe het moet. De scenaristen Jean van Hamme en Alcante schreven populaire strips in verschillende genres, tekenaar Valles bewees met Van Hammes ‘De meesters van de gerst’ meer dan zijn mannetje te kunnen staan.

In ‘Rani’, dat zich in het Frankrijk van 1742 afspeelt, vind je veel ingrediënten terug die een strip spannend maken en de lezer bij de les houden. De snelle opeenvolging van haat, nijd, lesbische bedscènes, overspel, familievetes, rondzwaaiende sabels en degens, moord, brand, doodslag, tetten, complotten en eerwraak maken dat dit leest als een trein. Maar dat je als lezer uiteindelijk toch meer dan op je honger blijft. Drama genoeg in dit stripje, maar hebben de makers ook iets te vertellen? We vrezen er een beetje voor. Gelukkig worden ons zeven delen in het vooruitzicht gesteld, de heren hebben dus nog ruim de tijd om ons ongelijk te bewijzen. (TH)

Van Hamme, Alcante & Valles
‘Rani 1: bastaard’, Le Lombard, 48 blz., €5,75.
**
 

15 July 2010, 18:18 kurt

De avonturen van Kapitein Fok (Pil)

Oudere Standaard- en Nieuwsblad-lezers herinneren zich uiteraard de stopstrip ‘Meneerke Peeters’. Pil, pseudoniem van Joe Meulepas (1915-2007), bedacht en tekende meer dan 5000 avontuurtjes van de dikbuikige slimmerik. Een ons onbekende creatie van Meulepas, Kapitein Fok, heeft nu weer het daglicht gezien, en wel als nummer vier in de reeks ‘Kartoenklassieken’. Danny De Laet brengt onder die titel nevenproducten van auteurs als Marc Sleen en Jef Nys uit. Dat gebeurt in uiterst eenvoudige vorm: gekopieerd op een in twee gesneden A-viertje met een paar nietjes erdoor. Fok, soms ook Fock en Foch gespeld, verscheen sporadisch in De Volksmacht tussen 1954 en 1957.

De vormgeving die de uitgevers hanteren is pretentieloos, en dat is goed, want de strip is dat ook. Kapitein Fok wordt zeeziek op een tentoonstelling van marineschilders. Kapitein Fok neemt een douche onder de fontein van de walvis. Kapitein Fok drinkt van de fles waarmee hij het nieuwe schip moet dopen. Pil zou er vandaag uiteraard geen enkele redactie meer mee overtuigen. Maar wie de geschiedenis van de Vlaamse strip bestudeert, moet in een nostalgische drang naar volledigheid kennis nemen van producten als deze. Vertederend, dit gele niemendalletje. (IV)

Pil
‘De avonturen van Kapitein Fok’, VPOB (Reeks Kartoen Klassieken), €5.
**
 

15 July 2010, 18:11 kurt

Blotch 1: De koning van Parijs (Blutch)

In ‘De koning van Parijs’ introduceert Blutch, pseudoniem van Christian Hincker, Blotch – spotprententekenaar om den brode en schilder. Blotch is een burgermannetje uit de jaren ’30 van de vorige eeuw, een arrogant en volgevreten stuk pretentie, opportunist, kleinemeisjesgluurder, reactionair, dagdief en plagiaatpleger. Kortom, een weerzinwekkend figuur, zo iemand waarvan de Engelsen zeggen: “I’m beginning to like him already.”

De belevenissen van Blotch worden ons geserveerd in episodes van telkens vijf bladzijden. En hij maakt best heftige dingen mee: moord, gewelddadige betogingen, chantage, wat nog al niet. Maar de charme van de strip ligt toch vooral in de creatie van een onuitstaanbaar figuur. Zijn verhaal wordt in een krachtige, expressionistisch aandoende tekenstijl verteld. De verhaallijn wordt onderbroken door de prentjes die Blotch voor de krant produceert: onveranderlijk flauwe, seksistische mopjes die we van ouwe strandkaarten kennen. Een mooi motief is ook de voortdurende concurrentie tussen de oudere garde van cartoonisten en de nieuwkomers. De vertaler heeft zijn werk goed gedaan: hier passeren Marc Sleen, Hergé en Willy Vandersteen de revue.

Behalve ‘Blotch’ heeft Blutch tal van andere strips, illustraties en prestaties achter zijn naam staan.  Zo werkt hij voor onder andere The New Yorker, en in 2009 won hij de Grand Prix in Angoulème. Grote meneer. Hopelijk wordt ook ‘Blotch 2: Face à son Destin’, snel vertaald. (IV)

Blutch
‘Blotch 1: De koning van Parijs’, Casterman/Glad IJs, 48 blz., €9,80.
****

15 July 2010, 18:23 kurt

Wals met Bashir (Ari Folman & David Polonsky)

Met ‘Waltz with Bashir’ maakte de Israelische cineast Ari Folman een indrukwekkende animatiedocumentaire. Internationaal kreeg de film veel erkenning, maar de oscarnominatie voor beste buitenlandse film was wellicht toch degene met de meeste weerklank. Met David Polonsky, één van de tekenaars van de film, maakt hij nu een stripversie van zijn verhaal. Het meest opmerkelijke is dat ‘Wals met Bashir’ nergens inboet aan zeggingskracht en relevantie tegenover de filmversie.

In 1982 verloren honderden Palestijnen het leven bij een slachtpartij in de vluchtelingenkampen Sabra en Shatila. Ari Folman was hierbij betrokken, maar zoveel jaren later herinnert hij zich niets van die hele gebeurtenis. Hij gaat op onderzoek bij andere betrokkenen om zo een beeld te krijgen van zijn eigen rol in dit bloedbad. Zo reconstrueert ‘Wals met Bashir’ op een genuanceerde manier dit complexe onderwerp. Tegelijk ontleedt Folman de functie van herinneringen.

David Polonsky legt de nadruk op de personages en hun eigen lichaamstaal. Het zijn echte mensen die vaak laf, zwak en egoïstisch uit de hoek komen. Toch verlaat niemand gebrandmerkt dit album. Daarvoor toont Ari Folman zich een te intelligent verteller die een geladen dossier aan bod brengt in een in essentie leesbaar verhaal. (MB)

Ari Folman & David Polonsky
‘Wals met Bashir’, De Vliegende Hollander, 117 blz., €17,50.
****

15 July 2010, 18:15 kurt